Wat zijn de voordelen van inbakeren voor baby en gezin?

Vroeger – en in andere landen nu nog – werden baby’s direct na de geboorte strak in doeken gewikkeld van zijn schouders tot zijn voetjes en was dit heel normaal. Daarbij zijn de armen strak ingewikkeld en de benen iets losser. In Nederland werd inbakeren niet standaard toegepast omdat men lange tijd heeft gedacht dat het zielig was en dat inbakeren heupdysplasie kon veroorzaken. Maar wat is inbakeren en waarom doen we dat?

Inbakeren in het kort
Inbakeren is je baby stevig maar niet te strak in een doek wikkelen, zodat de armpjes en beentjes minder snel onverwacht bewegen. Voor sommige baby’s is dat een prettig, tijdelijk hulpmiddel om rustiger te slapen. Inbakeren is niet voor elke baby nodig of geschikt. Twijfel je, of heeft je baby klachten? Overleg dan eerst met het consultatiebureau (jeugdarts of jeugdverpleegkundige) of je huisarts.
Inbakeren, wat en waarom?
Sommige baby’s hebben moeite om rustig te slapen. Deze baby’s kunnen daardoor meer gaan huilen en daarbij oververmoeidheid raken. Hierdoor kan de onrust steeds groter worden, ook bij u als ouder. Deze onrust kan leiden tot onzekerheid, spanning en vragen over de gezondheid van uw baby. Het inbakeren van uw baby kan helpen om uw baby een gevoel van veiligheid en geborgenheid te geven, vergelijkbaar met het gevoel in de baarmoeder. Eenmaal ingebakerd zie je dat baby’s vaak beter gaan slapen en minder gaan huilen. Het kan een handig (tijdelijk) hulpmiddel zijn als je baby veel huilt of slecht slaapt.
Kan ik al inbakeren in de kraamtijd?
Nee, het is beter om een onrustige baby nog niet in de kraamtijd in te bakeren. Jouw pasgeboren baby heeft in de kraamweek namelijk vooral lichaamscontact en voeding nodig. Focus je op wennen aan elkaar en leer je baby goed aanleggen. Je baby kan de eerste dagen moe en misselijk zijn, hij moet leren drinken, zijn darmen komen op gang, etc. De overgang is groot, voor jullie, maar ook voor jullie kleintje. Met inbakeren kun je starten vanaf de tweede week en nadat je jezelf goed hebt geïnformeerd.
Wanneer inbakeren?
Voordat u uw baby gaat inbakeren is het belangrijk om uit te (laten) sluiten dat de problemen geen medische oorzaak hebben of een reactie is op de voeding.
Redenen om met inbakeren te beginnen kunnen zijn:
- Veel spugen als gevolg van veel onrust;
- Veel huilen en onrust van uw baby;
- Uw baby komt niet op eigen kracht in slaap of maakt “hazenslaapjes”;
- Uw baby houdt zichzelf wakker of maakt zichzelf wakker door ‘’slaande’’ en ‘’maaiende’’ armpjes en handjes;
- Uw baby huilt als gevolg van darmkrampjes.
Overleg met arts over inbakeren
Bij de volgende situaties dient u eerst toestemming van de arts te hebben:
• Uw baby spuugt veel;
• Uw baby heeft eczeem;
• Uw baby heeft een neurologische afwijking;
• Wanneer u niet weet waarom uw baby onrustig is of klachten lijkt te hebben.
Bij de volgende situaties kunt u uw baby niet inbakeren:
• Bij heupdysplasie of afwijkende ontwikkeling van de heupen; dit kunt u door de jeugdarts van het consultatiebureau laten onderzoeken;
• Koorts;
• Eerste 24 uur na vaccinaties;
• Ernstige infecties van de luchtwegen of benauwd zijn (bijvoorbeeld het RS-virus);
• Sterke voorkeurshouding (kommahouding) door een afwijking in de wervelkolom;
• Als uw baby zich kan omrollen naar de buik of pogingen doet om te rollen;
• Als uw baby ouder dan 6 maanden is.
Waar zorgt inbakeren voor en hoe kan ik inbakeren tot een succes maken?
Hoewel het er wellicht niet erg “vriendelijk” uitziet , zorgt het inbakeren ervoor dat uw baby minder snel onverwachte bewegingen kan maken, zodat hij zich gemakkelijker kan overgeven aan de slaap of zichzelf niet wakker maakt door bewegingen van armpjes en benen. Om het inbakeren te laten slagen is het van belang om vooral voor rust en regelmaat te zorgen in jullie dagelijkse bezigheden.
Met regelmaat wordt géén regelmaat of voedingsschema op de klok bedoeld. Regelmaat betekent de dingen altijd in een zo veel mogelijk vaste volgorde doen. Bijvoorbeeld, ‘voeden, spelen, kroelen, slapen.’ En op een vaste manier. Bijvoorbeeld bij het slapen gaan; op een vaste plek inbakeren, de gordijnen dicht, op een vaste slaapplek te slapen leggen, liedje zingen, muziekdoosje aan, een aai over de bol, een kus en de ruimte verlaten. Baby’s houden van herhaling. De voorspelbaarheid is fijn voor uw baby en geeft vertrouwen en rust. Mijn beide zoontjes gingen echt klaar liggen om te worden ingebakerd, dit deed ik ook altijd op een vaste plek. Zodoende wisten ze wat eraan kwam en dat ze lekker gingen slapen.
Hoe bak je je baby in? (stap voor stap)
Er zijn meerdere manieren om in te bakeren; wat bij jullie past hangt af van je baby en de doek of het product dat je gebruikt. Volg altijd de instructie van de fabrikant. Let in elk geval op deze punten:
- Kies een rustig moment en een vaste plek om in te bakeren, in een vaste volgorde (zie hierboven bij rust en regelmaat).
- Bak stevig maar niet te strak in en houd het hoofdje vrij.
- Laat de beentjes ruimte houden om te bewegen (zeker bij de heupen).
- Leg je baby altijd op de rug om te slapen.
Veilig inbakeren: waar let je op?
- Leg je baby altijd op de rug om te slapen.
- Zorg dat je baby het niet te warm krijgt en dat de doek niet over het gezichtje of hoofdje komt.
- Bak niet te strak in: de beentjes moeten kunnen bewegen.
- Merk je dat je baby onrustig, benauwd of warm aanvoelt? Haal de doek dan weg.
- Zie je dat je baby probeert te draaien naar de buik? Stop dan met inbakeren.
Heb je vragen over veiligheid, de ontwikkeling van de heupen of je baby is ziek of heeft koorts? Vraag het aan het consultatiebureau (JGZ) of je huisarts. Zij kunnen adviseren op basis van jullie situatie.
Inbakerdoek of inbakerslaapzak? Verschillende manieren om in te bakeren
Toen mijn kinderen geboren werden en ik gebruik wilde maken van inbakeren, moest ik het consultatiebureau echt overtuigen dat ik dit wilde gaan doen. Ik merkte toen dat inbakeren in die tijd (2003-2007) nog steeds niet als een uitstekend hulpmiddel werd ingezet voor baby’s die moeite hebben met slapen. Nu is het inbakeren opnieuw populair en verschijnen er allerlei inbakerproducten op de markt. Dit kun je ook terugzien in de verschillende methodes die er zijn om in te wikkelen. Destijds had ik alleen de keuze om gebruik te maken van 2 flanellen doeken waarbij je met een bepaalde techniek je baby strak ging “inwikkelen”. Tegenwoordig zijn er makkelijke kant-en-klare inbakerdoeken te koop, waarbij het inbakeren helemaal niet meer ingewikkeld is. De traditionele flanellen doeken zijn nog steeds te koop, maar er wordt meer en meer gebruik gemaakt van de kant-en-klare inbakerdoeken.
Een inbakerdoek is een doek die je zelf om je baby heen vouwt. Een inbakerslaapzakje heeft geen armsgaten; de armpjes zitten daarin niet strak tegen het lichaam. De richtlijnen voor inbakeren met doeken zijn niet zonder meer van toepassing op inbakerslaapzakjes. Lees altijd de instructie van de fabrikant.
Tot wanneer inbakeren
Het Nederlands Centrum Jeugdgezondheid adviseert:
Inbakeren kan in de leeftijd tussen 2 weken en 6 maanden. Vanaf de vierde maand niet meer beginnen met inbakeren. In verband met de toenemende kans op draaien naar de buik moet het inbakeren op de leeftijd van zes maanden zijn afgebouwd.
Hierbij nog enkele tips voor tijdstip afbouwen/stoppen:
- Kan je baby (in de box of op een speelkleed) rollen van rug naar buik → inbakeren afbouwen
- Doet je ingebakerde baby in bed pogingen om te rollen → direct stoppen met inbakeren
- Baby 6 maanden → stoppen met inbakeren (liever van te voren stapje voor stapje afbouwen)
Stoppen met inbakeren: zo bouw je het rustig af
Stoppen met inbakeren doe je liever stapsgewijs. Een veelgebruikte aanpak:
- Begin bijvoorbeeld met één armpje vrij.
- Houd je slaapritueel hetzelfde (zelfde volgorde, zelfde plek): dat geeft je baby houvast.
- Geef je baby de tijd om te wennen.
Wanneer je moet stoppen staat hierboven bij “Tot wanneer inbakeren”. Probeert je baby in bed te rollen? Stop dan direct.
Slaapt je baby nog steeds slecht?
Inbakeren is soms een hulpmiddel, maar lang niet altijd de oplossing. Blijft je baby slecht slapen, veel huilen of wordt hij vaak wakker? Dan kan het helpen om te kijken naar het hele slaappatroon: wakkertijden, het slaapritme en het slaapritueel. Als gecertificeerde slaapcoach help ik ouders van baby’s, dreumesen en peuters met een persoonlijk plan. Meer weten? Lees wat een slaapcoach doet of plan een gratis kennismakingsgesprek.
Veelgestelde vragen over inbakeren
Vanaf wanneer kun je een baby inbakeren?
Dat verschilt per baby. Bij een onrustige baby wacht je liever tot na de kraamtijd en overleg je bij vragen eerst met de arts of het consultatiebureau.
Tot wanneer mag je inbakeren?
Je bouwt het inbakeren af zodra je baby kan rollen van rug naar buik en stopt direct zodra je baby in bed probeert te rollen. Raadpleeg het consultatiebureau voor de actuele richtlijn.
Is inbakeren veilig?
Inbakeren is niet voor elke baby geschikt en vraagt aandacht voor veiligheid. Leg je baby altijd op de rug, zorg dat het niet te warm is, houd het hoofdje vrij en laat de beentjes ruimte houden. Heb je twijfels over veiligheid of de ontwikkeling van de heupen? Vraag het aan het consultatiebureau (JGZ).
Wanneer bak je een baby niet in?
Bijvoorbeeld bij koorts of wanneer er twijfel is over de heupen. Meer situaties staan op deze pagina bij “Overleg met arts over inbakeren”. Vraag de jeugdarts of huisarts om advies.
Helpt inbakeren tegen huilen en slecht slapen?
Sommige baby’s slapen er rustiger door, anderen niet. Het is geen garantie. Blijft je baby slecht slapen, dan kan een slaapcoach meekijken naar het hele slaappatroon.

